กฎหมายแรงงานต่างด้าวมีการอัปเดตอยู่เสมอ หากไม่รู้เท่าทันอาจเสี่ยงทางกฎหมาย บทความนี้สรุปประเด็นสำคัญของกฎหมายแรงงานต่างด้าวล่าสุด รวมทุกประเด็นที่นายจ้างควรรู้!
แรงงานต่างด้าวคือใคร? กฎหมายแรงงานต่างด้าวคืออะไร?
แรงงานต่างด้าว คือบุคคลที่ไม่มีสัญชาติไทยและเข้ามาทำงานในประเทศไทย (ลาว กัมพูชา พม่า) โดยต้องได้รับอนุญาตให้ทำงานอย่างถูกต้องตามที่กฎหมายกำหนด ไม่ว่าจะเป็นแรงงานฝีมือหรือแรงงานทั่วไป เพื่อประกอบอาชีพหรือทำงานให้กับนายจ้างในประเทศ
กฎหมายแรงงานต่างด้าว คือกฎหมายที่กำหนดหลักเกณฑ์และเงื่อนไขในการจ้างงานแรงงานที่ไม่มีสัญชาติไทย ครอบคลุมเรื่องการขออนุญาตทำงาน ประเภทงานที่สามารถทำได้ หน้าที่ของนายจ้างและแรงงาน รวมถึงบทลงโทษ เพื่อให้การจ้างงานเป็นไปอย่างถูกต้อง เป็นธรรม และลดความเสี่ยงทางกฎหมายของนายจ้าง
รวมประเด็นสำคัญกฎหมายแรงงานต่างด้าวล่าสุด ที่นายจ้างควรรู้!
การจ้างแรงงานต่างด้าวช่วยขับเคลื่อนหลายภาคธุรกิจในประเทศไทย ทั้งภาคการผลิต ก่อสร้าง และบริการ แต่ด้วยกฎหมายแรงงานต่างด้าวที่มีการปรับปรุงและกำหนดเงื่อนไขเข้มงวดมากขึ้น นายจ้างจึงจำเป็นต้องเข้าใจและปฏิบัติให้ถูกต้อง เพื่อคุ้มครองสิทธิแรงงานและลดความเสี่ยงทางกฎหมาย บทความนี้สรุปประเด็นสำคัญที่นายจ้างควรรู้ไว้ ดังนี้
1. เอกสารต้องถูกต้องตามกฎหมาย (MOU & ใบอนุญาตทำงาน)
การนำแรงงานต่างด้าวเข้ามาทำงานในประเทศไทยต้องดำเนินการผ่าน MOU ระหว่างรัฐบาลไทยกับประเทศต้นทางเท่านั้น นายจ้างไม่สามารถนำแรงงานเข้ามาเองโดยไม่ผ่านกระบวนการที่กำหนด ซึ่งเอกสารที่แรงงานทุกคนต้องมี ได้แก่
- ใบอนุญาตทำงาน (Work Permit)
- วีซ่าที่ถูกต้องตามประเภทการทำงาน
- ชื่อนายจ้าง
- สถานที่ทำงาน
- ลักษณะงาน
หากพบว่าเอกสารหมดอายุ ไม่ตรงกับความเป็นจริง หรือปล่อยให้แรงงานทำงานโดยไม่มีใบอนุญาต นายจ้างมีความผิดตามกฎหมาย และมีโทษปรับในอัตราสูง
2. สัญญาจ้างและสวัสดิการ ต้องเป็นธรรมตามกฎหมายแรงงาน
นายจ้างต้องจัดทำสัญญาจ้างงานที่ชัดเจน เป็นธรรม และไม่เอาเปรียบแรงงาน โดยควรระบุรายละเอียดสำคัญ เช่น ค่าจ้าง ชั่วโมงทำงาน วันหยุด และเงื่อนไขการเลิกจ้าง หากมีสัญญาแปลเป็นภาษาของลูกจ้าง จะช่วยลดความเข้าใจผิดและข้อพิพาทในอนาคต ในด้านค่าจ้าง
- ต้องไม่ต่ำกว่าค่าจ้างขั้นต่ำ ตามพื้นที่ที่กฎหมายกำหนด
- ต้องจ่ายตรงเวลา และจ่ายครบถ้วน
นอกจากนี้ นายจ้างมีหน้าที่จัดสวัสดิการพื้นฐานตามกฎหมาย เช่น
- ที่พักอาศัยที่ถูกสุขลักษณะ (กรณีจัดให้)
- น้ำดื่มสะอาด
- การนำลูกจ้างเข้าสู่ระบบประกันสังคม
3. การแจ้งเข้า–แจ้งออก ห้ามละเลยเด็ดขาด
กฎหมายกำหนดให้นายจ้างต้องแจ้งข้อมูลต่อกรมการจัดหางานเมื่อ
- รับแรงงานต่างด้าวเข้าทำงาน
- แรงงานลาออก สิ้นสุดสัญญา หรือเปลี่ยนนายจ้าง
โดยต้องดำเนินการภายในระยะเวลาที่กฎหมายกำหนด (โดยทั่วไปไม่เกิน 15 วัน) หากไม่แจ้ง แจ้งไม่ครบ หรือแจ้งล่าช้า นายจ้างมีความผิดและอาจถูกปรับตามอัตราที่กฎหมายกำหนด
4. ระวังนายหน้าเถื่อน และการเรียกเก็บค่าหัวคิว
การใช้บริการนำเข้าแรงงานต้องเลือก บริษัทจัดหางานที่ได้รับอนุญาตอย่างถูกต้อง จากกรมการจัดหางานเท่านั้น นายจ้างควรระวังเกี่ยวกับ
- การโฆษณาที่อ้างว่าสามารถนำแรงงานเข้ามาได้รวดเร็วผิดปกติ
- การเรียกเก็บค่าใช้จ่ายหรือ “ค่าหัวคิว” ที่ไม่เป็นไปตามกฎหมาย
5. มีการเปลี่ยนแปลงข้อมูล ต้องแจ้งและขออนุญาตก่อน
หากมีการเปลี่ยนแปลงข้อมูลสำคัญ เช่น
- เปลี่ยนชื่อนายจ้าง
- เปลี่ยนสถานที่ทำงาน
- เปลี่ยนลักษณะงาน
นายจ้างต้องดำเนินการแจ้งและขออนุญาตจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ก่อนให้แรงงานเริ่มทำงานตามเงื่อนไขใหม่ มิฉะนั้นอาจถือว่าแรงงานทำงานผิดประเภท และส่งผลให้นายจ้างมีความผิดตามกฎหมาย
สรุป อัปเดตกฎหมายแรงงานต่างด้าวล่าสุด มีอะไรบ้างที่นายจ้างต้องรู้
กฎหมายแรงงานต่างด้าวมีวัตถุประสงค์เพื่อคุ้มครองสิทธิแรงงาน ป้องกันการเอารัดเอาเปรียบ และแก้ไขปัญหาการค้ามนุษย์ การปฏิบัติตามกฎหมายอย่างถูกต้องไม่เพียงช่วยลดความเสี่ยงด้านกฎหมาย แต่ยังสร้างภาพลักษณ์ที่ดีและความยั่งยืนให้กับธุรกิจในระยะยาว
ที่มา : สำนักบริหารแรงงานต่างด้าว
FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการจ้างแรงงานต่างด้าว
Q: หากเอกสารแรงงานต่างด้าวหมดอายุ แต่ยังให้ทำงานต่อได้หรือไม่?
- A: ไม่ได้ หากแรงงานไม่มีใบอนุญาตทำงานหรือเอกสารหมดอายุ นายจ้างถือว่าฝ่าฝืนกฎหมาย มีโทษปรับตามอัตราที่กำหนด และอาจมีความผิดอื่นตามมา
Q: นายจ้างจำเป็นต้องแจ้งหน่วยงานรัฐทุกครั้งเมื่อแรงงานลาออกหรือไม่?
- A: จำเป็น ต้องแจ้งกรมการจัดหางานภายในระยะเวลาที่กฎหมายกำหนด หากละเลยหรือแจ้งล่าช้า นายจ้างอาจถูกปรับตามกฎหมาย
อ่านบทความที่เกี่ยวข้องเพิ่มเติม
- แรงงานต่างด้าว 4 สัญชาติ ครม.มีมติให้ทำงานในไทยได้ 1 ปี
- Q&Aนายจ้างต้องแจ้งเข้าประกันสังคมให้กับแรงงานต่างด้าวหรือไม่
- สิทธิประกันสังคมของแรงงานต่างด้าว ครอบคลุมสิทธิด้านใดบ้าง?
- เอกสารที่ใช้ในการขึ้นทะเบียนแรงงานต่างด้าวปี 2567 มีอะไรบ้าง
- รวมสิ่งที่ HR ควรรู้ก่อนการจ้างแรงงานต่างด้าวอย่างถูกกฎหมาย
- รู้ยัง? นายจ้างยื่นขอใบอนุญาตทำงานให้แรงงานต่างด้าวได้แล้ว
